|
کد
ميله ای چيست ؟
کد میله ای یک روش ارزان برای رمزگذاری اطلاعات متنی
است که امکان خواندن آن به سادگی توسط دستگاه های ارزان قيمت
الکترونيکی فراهم می گردد . با استفاده از کدهای میله ای ،
می توان داده را با سرعت ، دقت و صحت بالا جمع آوری کرد.
کد ميله ای از مجموعه ای خطوط و فضای خالی مجاور موازی
تشکيل می گردد . برای رمزگذاری رشته ای از حروف ( یک متن کوچک ) به
نمادهای چاپی از الگوهای از قبل تعريف شده خطوط و فضای خالی که
اصطلاحا" به آنان "symbologies" گفته می شود ، استفاده می گردد .
کد های ميله ای را می توان به عنوان نوع چاپی کدهای مورس در نظر گرفت که در
آنان میله های باریک ( و فضای خالی ) ، نقاط و ميله های پهن تر
خط تيره (-) را مشخص می نمایند .
دستگاهی که در ادامه این کدها را می خواند ( Barcode reader
) ، برای رمزگشائی یک کد میله ای اقدام به ارسال یک منبع نور در میان
کد ميله ای کرده و شدت نور برگشتی توسط فضاهای خالی را اندازه
گيری می نماید .الگوی نور برگردانده شده ( منعکس شده ) با استفاده از
یک ديود حساس به نور تشخيص داده شده و در ادامه یک سيگنال
الکترونيکی که عينا" با الگوی چاپی کد ميله ای مطابقت دارد ، توليد می
گردد . در نهایت ، سيگنال الکترونيکی توسط مدارات الکترونيکی ارزان
قيمت به داده اوليه رمزگشائی می شود .
با توجه به طراحی اکثر الگوهای توصيفی کدهای ميله ای ، پويش يک کد ميله
ای از سمت راست و يا چپ تفاوتی نخواهد داشت .
ساختار اولیه یک کد میله ای مشتمل بر عناصر زیر است :
شکل 1 ، ساختار اولیه یک کد میله ای را نشان می دهد :

شکل 1 : ساختار اولیه یک
کد میله ای
برای رمزگذاری کدهای میله ای از الگوهای توصيفی متعددی
استفاده می گردد . هر یک از این الگوها با هدف تامين يک نياز خاص در یک
صنعت خاص پياده سازی شده اند . برخی از این الگوهای توصيفی عملا" تبدیل
به استاندارهای غیر رسمی شده اند که امروزه در اکثر صنایع از آنان
استفاده می گردد . الگوهای توصيفی B-Coder ،
TALtech Bar Code ActiveX control و
TALtech Bar Code DLLs متداولترین الگوهای توصيفی می
باشند که در تمامی صنایع از آنان استفاده می گردد .
الگوهای توصيفی مختلف دارای قابلیت های متفاوت برای رمزگذاری داده می
باشند . مثلا" الگوی توصيفی UPC ، که از آن
معمولا" برای محصولات خرده فروشی استفاده می گردد همواره شامل 12 رقم
عددی است
در حالی که الگوهای توصيفی Code 39 و
Code 128 قادر به رمزگذاری داده الفبا عددی به
طول 30 حرف می باشند . این نوع کدهای میله ای را اصطلاحا" الگوهای
توصيفی خطی می نامند . چراکه از مجموعه ای خطوط با عرض مختلف تشکيل می
گردند .
اکثر اسکنرهای کدهای میله ای تجاری ، قادر به خواندن تمامی انواع
الگوهای توصيفی کدهای ميله ای خطی می باشند . بنابراین لازم نيست که از
دستگاه های مختلف در ارتباط با کدهای ميله ای متفاوت استفاده کرد .
الگوهای توصيفی جدید دو بعدی کد میله ای نظیر PDF417
و Data Matrix قادر به رمزگذاری هزاران بایت
داده در یک نماد کد میله ای به صورت متن و داده باينری می باشند .
معمولا" برای خواندن الگوهای توصيفی جديدتر دو بعدی ، لازم است از
اسکنرهايی استفاده گردد که بدین منظور طراحی شده اند .
هدف اولیه يک کد میله ای ، شناسايی يک آیتم از طریق برچسب زدن یک کد
میله ای ( یک شناسه عددی منحصربفرد و یا رشته ای از حروف ) بر آن
است . کدهای ميله ای معمولا" توسط نرم افزارهايی مجهز به بانک
های اطلاعاتی مورد استفاده قرار می گیرند . در این نوع نرم
افزارها ، از داده رمزشده موجود در کد میله ای به عنوان ایندکس رکورد
کالا در بانک اطلاعاتی به منظور استخراج اطلاعات تکميلی کالا استفاده
می گردد .
به عنوان نمونه ، پس از اسکن کد میله ای یک محصول در یک فروشگاه ، کد
مربوطه در اختيار کامپيوتری گذاشته می شود تا با مراجعه به بانک
اطلاعاتی مرکزی مشخصات تکميلی کالا نظیر شرح کالا و قيمت آن را
برگرداند . بدین ترتیب در فروشگاه فوق ، لازم نيست که در صورت تغيير
قيمت يک کالا بر روی تمامی نمونه های آن قيمت جديد برچسب گذاری شود .
در چنين مواردی کافی است که صرفا" یک رکورد در بانک اطلاعاتی مرکزی
تغيير داده شود ( رکورد مربوط به کالای مورد نظر ) . مديران فروشگاه
فوق می توانند در هر لحظه از ميزان موجودی هر کالا در انبار باخبر شده
و در صورت نیاز اقدام به ثبت سفارش نمایند .
کدهای میله ای يک مکانيزم سریع و عاری از خطاء به منظور ورود اطلاعات
درون یک برنامه را فراهم می نمایند . با استفاده از کدهای ميله ای ،
پتانسيل بروز خطاء نسبت به درج دستی داده حذف می گردد . يکی دیگر از
موارد کاربرد کدهای میله ای ، ورود داده بدون نياز به تايپ آن می باشد
. به عنوان نمونه می توان با نسبت دادن شناسه منحصربفرد به کارکنان یک
سازمان و درج اطلاعات تکميلی نظیر نام و آدرس آنها در یک بانک
اطلاعاتی ، از شناسه داده شده به هر یک از کارکنان سازمان که به کد
میله ای تبدیل شده است برای شناسايی آنها استفاده کرد ( عدم نیاز به
تايپ اطلاعات کارکنان نظیر نام و نام خانوادگی برای یک برنامه
کامپيوتری خاص ) .
چه میزان داده
را می توان رمزگذاری کرد ؟
الگوهای توصيفی مختلف کد ميله ای ، نوع ها و اندازه های مختلفی از داده
را حمايت می نمایند . بنابراین لازم است با توجه به نوع و میزان
اطلاعاتی که می خواهیم آنان را توسط یک کد ميله ای رمزگذاری نمائيم ،
نسبت به انتخاب یک الگوی توصيفی اقدام کرد .
|
الگوی
توصيفی |
ظرفيت داده
|
UPC-A
|
در این الگو حداکثر از 12 رقم می توان
استفاده کرد که 11 رقم توسط کاربر تعيين می شود و از یک رقم دیگر
برای بررسی ( check ) استفاده می
گردد . |
UPC-E
|
در این الگو حداکثر از 7 رقم می توان
استفاده کرد که 6 رقم توسط کاربر تعيين می شود و از یک رقم دیگر
برای بررسی ( check ) استفاده می
گردد . |
|
EAN-8 |
در
این الگو حداکثر از 8 رقم می توان استفاده کرد که 7
رقم توسط کاربر تعيين می شود و از یک رقم دیگر برای بررسی
( check ) استفاده می گردد . |
|
EAN-13 |
در
این الگو حداکثر از 13 رقم می توان
استفاده کرد که 12 رقم توسط کاربر تعيين می شود و از یک رقم دیگر
برای بررسی ( check ) استفاده می
گردد . |
Code 39
Code 93
Code 128
EAN-UCC 128 |
در الگوهای فوق از داده الفبا عددی با طول متغير
استفاده می گردد که معمولا" بین 20 تا 40 حرف می باشد . الگوی
توصيفی Code 128 نسبت به الگوهای
توصيفی Code 39 و Code 93
دارای کارآئی بمراتب بيشتری برای رمزگذاری می باشد . الگوی
توصيفی Code 128 برای اکثر برنامه های کد
ميله ای گزينه ای مناسب و بهتر می باشد .
از الگوهای توصيفی Code 128 و Code 39
نسبت به الگوی توصيفی Code 93 به مراتب
بيشتر استفاده می گردد . |
|
Data Matrix |
در این الگو
، از هر نوع داده الفبا عددی و یا
باینری با حداکثر طول 3116 بایت می توان استفاده کرد .
|
|
Aztec |
در این الگو
، از هر نوع داده الفبا عددی و یا باینری
با حداکثر طول 3750 بایت می توان استفاده کرد .
|
|